Yaşar Kemal ve Sonbahar

Yasar KemalAsıl adı Kemal Sadık Göğceli. 1923 yılında, Adana’nın Osmaniye İlçesi’ne bağlı Hemite Köyü’nde dünyaya geldi. Hikâyelerine, romanlarına konu olarak Anadolu’nun göçebe, yarı göçebe ya da yerleşmiş köylü insanlarının hayatlarını seçti.

Yaşar Kemal bu toprakların belleğidir. Beş yaşındayken gözleri önünde öldürülen babasının mezar taşında Van muhaciri yazılı olan “Yağmurcuk Kuşudur.” Çocukluğundan beri duyduğu hikâyeleri, efsaneleri, masalları ve yaşanmışlıkları aktarış biçimiyle onun edebiyatı bir sentez sanatıdır.  Yaşar Kemal bu sentez sanatını ortaya koyarken bir Anadolu âşık-hikâyeci  gibi çıkar karşımıza.  Kah Deniz Aygır’larından döllenen Kır-At olur anlatılan, kah efeler diyarından Çakırcalı. Dilden dile dolanan bu destansı hikâyelere batılı bir edebi dil ve yeni konular ekleyerek kendi biçimini ve rengini katar. Eserlerinin doğal dokusu Çukurova ve Toroslar olmakla birlikte,  Ağrı Dağı Efsanesi’nde Doğu, Çakırcalı’da Batı Anadolu’dan bahseder. O sadece bir yazar değildir, Süleyman Demirel’in dediği gibi, “Yaşar Kemal Türkiye’dir.” 1954-1955 yılları arasında tefrika olarak gazetede yayınlanan romanı “İnce Memet” kim bilir belki 40’lı yıllarda Ruhi Su’nun söyleyip yaydığı, “İnce Mehmed ne yaptıydım ben sana?” diye başlayan ve,

“Yüce dağ başında bir ulu kartal
Açmış kanadını dünyayı örter
Bazı yiğit vardır ölümden korkar
Ben korkmam ölümden, er geç yolumdur”

dizeleriyle tamamlanan “Dinar” türküsünden esinlenmiştir.

Yasar Kemal-Yilani OldurselerYazdıkları eski hikayelerdir, fakat Anadolu’nun batısında yaşayanlar için yenidir. Belki de bu yüzden kitapları en çok filme alınan yazarımızdır. Yılanı Öldürseler, Ölüm Tarlası, Murat’ın Türküsü, Karacaoğlan’ın Kara Sevdası, Bu Vatanın Çocukları filmlerinin senaryo yazarıdır. Menekşe Koyu, Mutsuzlar, Yer Demir Gök Bakır, Memed My Hawk, Ağrı Dağı Efsanesi, Bebek, Ala Geyik, Urfa İstanbul, Beşikteki Miras, Ala Geyik, Dertli Irmak, Namus Düşmanı, Kara Çalı, Beyaz Mendil filmlerin hikayecisidir Yaşar Kemal. Anadolu’yu baştan başa dolaşmış, farkındalık yaratmış, gerçekleri kaleme almış usta bir gazetecidir. Halkın, geleneklerin, acıların, haksızlıkların ve mutluluğun harmanlandığı incelikle dokunmuş yörük kilimi gibidir, Anadolu’nun rengarenk  ruhunu dokur. Göçebelerin yerleşik köylü düzenine geçişlerindeki sarsıntıları, perişanlıkları, yerleştikten sonra da uğradıkları düş kırıklıklarını, eski yaşamlarının özlemini eserlerinde motif motif önümüze serer. Kasım 2014’te Bilgi Üniversitesi’nin kendisine ‘fahri doktora’ unvanı vermek için düzenlediği törene sağlık sorunları nedeniyle katılamayan Yaşar Kemal’in gönderdiği mesaj ile okurlara bir vasiyet bırakır.

“Bir, benim kitaplarımı okuyan katil olmasın, savaş düşmanı olsun. İki, insanın insanı sömürmesine karşı çıksın. Kimse kimseyi aşağılayamasın. Kimse kimseyi asimile edemesin. İnsanları asimile etmeye can atan devletlere, hükümetlere olanak verilmesin. Benim kitaplarımı okuyanlar bilsinler ki, bir kültürü yok edenlerin kendi kültürleri, insanlıkları ellerinden uçmuş gitmiştir. Benim kitaplarımı okuyanlar yoksullarla birlik olsunlar, yoksulluk bütün insanlığın utancıdır. Benim kitaplarımı okuyanlar cümle kötülüklerden arınsınlar.”

Sonbahar renklerinde kendini göstermeye başladı. Bugün, edebiyatımızın dev çınarının doğum günü. Bir ağaç gölgesinde elimize bir kitabını alıp okumanın tam sırası. Koca Yusuf’un Köroğlu’na dediği gibi,

“Kır-At yanında oldukça hiçbir şeyden korkma.”

Mehtap AkdenizMehtap Akdeniz
İpekli Mendil Yazanı

Reklamlar

Yaşar Kemal ve Sonbahar” üzerine bir yorum

  1. Geri bildirim: Yaşar Kemal ve Bahar | İPEKLİ MENDİL

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Connecting to %s